Κατηγορία: Πολιτισμός – Επιστήμη – Αθλητισμός

Σαν σήμερα, το 1936, δολοφονήθηκε ο Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα.

«Εγώ ποτέ δεν θα γίνω πολιτικός. Είμαι επαναστάτης, γιατί δεν υπάρχει αληθινός ποιητής που να μην είναι επαναστάτης»

Federico_Garcia_Lorca
Γεννήθηκε το 1898 στην Ανδαλουσία. Γιoς αγρότη και δασκάλας πιάνου, ποιητής, συγγραφέας και μουσικός. Εγκατέλειψε τις σπουδές του στη νομική για να ασχοληθεί με τη λογοτεχνία, τη μουσική και τη ζωγραφική.

Το 1919, εγκαταστάθηκε στη Φοιτητική Κατοικία του Πανεπιστημίου της Μαδρίτης, που τότε λειτουργούσε ως ανοιχτό πανεπιστήμιο, πολιτιστικό κέντρο, της ισπανικής πρωτεύουσας. Εκεί συνάντησε τον Σαλβαδόρ Νταλί, τον σκηνοθέτη Λουίς Μπουνιουέλ, τον ποιητή Ραφαέλ Αλμπέρτι και τον Χιμένεθ. Την ίδια περίοδο συνέθεσε τα πρώτα του ποιήματα που κυκλοφόρησαν το 1921, με τίτλο Βιβλίο Ποιημάτων. Λίγο νωρίτερα, το 1918, είχε δημοσιεύσει το έργο Εντυπώσεις & Τοπία περιδιαβαίνοντας την Καστίλη.

Το 1922, συνεργάστηκε με τον συνθέτη Μανουέλ ντε Φάγια στο Φεστιβάλ Λαϊκής Μουσικής, στη Γρανάδα. Στις παραδόσεις της λαϊκής και τσιγγάνικης μουσικής, πίστευε πως βρίσκει τη βάση των ποιητικών και πνευματικών του ενορμήσεων. Δημιούργημα του, εκείνη την εποχή, ήταν το Ποίημα Του Κάντε Χόντο, λαϊκό τραγούδι της Ανδαλουσίας, που τραγουδιέται από τσιγγάνους με συνοδεία κιθάρας και λίγο αργότερα, το 1924, ξεκίνησε να γράφει το Ρομανθέρο Χιτάνο, έργο που ολοκλήρωσε τελικά το 1927, σύνθεση 18 ποιημάτων με σταθερή στιχουργική μορφή, έκφραση μιας από τις αρχαιότερες μορφές ισπανικής ποίησης. Την ίδια περίοδο συνέθεσε και την Ωδή Στον Σαλβαντόρ Νταλί ενώ παράλληλα έγραψε το θεατρικό έργο Μαριάνα Πινέδα, που πρωτοπαρουσιάστηκε στη Βαρκελώνη, την ίδια χρονιά, σε σκηνογραφία Νταλί, σημειώνοντας επιτυχία.

Τα έτη 1929-1930, αναζήτησε νέες πηγές έμπνευσης και ταξίδεψε στις ΗΠΑ και στην Κούβα. Οι εμπειρίες του στις Ηνωμένες Πολιτείες αξιοποιήθηκαν στο ποίημα Ένας Ποιητής Στη Νέα Υόρκη. Επέστρεψε στην Ισπανία το 1931 και συνέθεσε το Ντιβάνι Της Ταμαρίτ, ενώ παράλληλα δούλεψε και πάνω σε έργα για το κουκλοθέατρο. Εκεί έδειξε ξεκάθαρα πως επέλεγε ως κύρια ενασχόλησή του, τη συγγραφή θεατρικών και τα τρία τελευταία χρόνια της ζωής του ολοκλήρωσε τις κορυφαίες του δημιουργίες: Το Σπίτι Της Μπερνάρντα Άλμπα, Ματωμένος Γάμος, Γέρμα, Θρήνος Για Τον Ιγνάθιο Σάντσεθ Μεχίας, τραγωδίες με θέμα τη κοινωνική καταπίεση κι έκδηλο το ανθρώπινο στοιχείο.

Με την εγκαθίδρυση της Δημοκρατίας, οργάνωσε μία θεατρική ομάδα υπό την ονομασία La Barroca, η οποία με τη βοήθεια του Υπουργείου Παιδείας, έδωσε παραστάσεις κλασσικών έργων σε χώρους εργατών κι αγροτικές περιοχές. Το 1936 υποδέχθηκε τον Αλμπέρτι, καθώς επέστρεψε από τη Μόσχα. Συνέταξε μια διακήρυξη συγγραφέων κατά του φασισμού κι ξεκίνησε να γράφει μια σειρά θεατρικών σκηνών με μορφή επιθεώρησης, ωστόσο τον Ιούλιο της ίδιας χρονιάς, ξέσπασε ο ισπανικός εμφύλιος πόλεμος.

Τα ξημερώματα της 19ης Αυγούστου του 1936, ήρθε το τέλος για τον κορυφαίο ποιητή, ζωγράφο, δραματουργό και θεατρικό σκηνοθέτη, Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα. Εκτελέστηκε στο Βίθναρ της Ισπανίας από παραστρατιωτικούς οπαδούς του Φράνκο που έθαψαν τη σορό του, μαζί με άλλα τρία άτομα που εκτέλεσαν εκείνη την αυγή, σε ομαδικό τάφο.

Νίκος Καββαδίας – Federico Garcia Lorca

O Λόρκα απαγγέλλει το ποίημα του «Το τραγούδι του καβαλάρη»- Κόρδοβα

Τα πέντε βιβλία με την μεγαλύτερη επιρροή

Τα πέντε βιβλία με την μεγαλύτερη επιρροή, σε συνδυασμό με βοηθητικές παραπομπές και σχόλια από το blog Ιστορία-Τέχνες-Πολιτισμός.

Πηγή: istoriatexnespolitismos.wordpress.com

Στην ιστορία της ανθρωπότητας, τις εποχές που οι άνθρωποι προσπαθούσαν να κατανοήσουν διάφορα, γράφτηκαν κάποια βιβλία που αναμφισβήτητα προξένησαν μεγάλη εντύπωση, τεράστιες συζητήσεις και υπερβολικές αντιδράσεις. Είναι τα βιβλία με την μεγαλύτερη επιρροή στην ιστορία, και ιδού η λίστα με τα πέντε κορυφαία.

Τα βιβλία ψηφίστηκαν στην διαδικτυακή ψηφοφορία που διοργανώθηκε στη Βρετανία με αφορμή την Ακαδημαϊκή Εβδομάδα Βιβλίου.
Η λίστα των είκοσι κορυφαίων ακαδημαϊκών βιβλίων καταρτίστηκε με τη συνεργασία εμπειρογνωμόνων, ακαδημαϊκών, βιβλιοπωλών, βιβλιοθηκονόμων και εκδοτών, με αφορμή την Εβδομάδα Ακαδημαϊκού Βιβλίου στη Βρετανία και το κοινό κλήθηκε να ψηφίσει το βιβλίο με την μεγαλύτερη επιρροή.

1) Charles Darwin – Η Καταγωγή των Ειδών

Στην πρώτη θέση, Η Καταγωγή των Ειδών (On the Origin of Species), είναι έργο του Άγγλου επιστήμονα, Κάρολου Δαρβίνου, που εκδόθηκε στις 24 Νοεμβρίου 1859. Είναι επιστημονικό σύγγραμμα που θεωρείται ότι έθεσε τις βάσεις της εξελικτικής βιολογίας, παρουσιάζοντας μία σειρά από στοιχεία και αποδείξεις ως συμπέρασμα παρατηρήσεων, πειραμάτων και επιστημονικών συζητήσεων. Πιο συγκεκριμένα «Η Καταγωγή των Ειδών» εμπεριέχει δύο βασικές θέσεις: α) ότι όλα τα είδη προήλθαν, μέσω τροποποιήσεων, από κοινά προγονικά είδη και β) ότι οι τροποποιήσεις αυτές οφείλονται στη φυσική επιλογή που δρα πάνω στις διαφορές που υπάρχουν μεταξύ των ατόμων ενός είδους. Εκείνη την εποχή, οι θεωρίες «περί Εξέλιξης» υπονοούσαν δημιουργία χωρίς θεϊκή παρέμβαση, και ο Δαρβίνος απέφυγε τη χρήση των λέξεων «εξέλιξη» και «εξελίσσομαι». Το βιβλίο έκανε μόνο έναν σύντομο υπαινιγμό στην ιδέα ότι και ο άνθρωπος μπορούσε να εξελιχθεί με τον ίδιο τρόπο όπως και οι άλλοι οργανισμοί. Το έργο, παρά τις αρχικές αντιδράσεις, ιδιαίτερα από κύκλους της Εκκλησίας της Αγγλίας προσέλκυσε το γενικό ενδιαφέρον της κοινής γνώμης εκείνης της εποχής καθώς είχε γραφτεί σε ύφος που να γίνεται κατανοητό στον απλό αναγνώστη.
Ο Δαρβίνος και το βιβλίο του «Η Καταγωγή των Ειδών» (On the Origin of Species) του 1859 χαρακτηρίστηκε το βιβλίο που έχει επηρεάσει τον ακαδημαϊκό κόσμο περισσότερο από κάθε άλλο.

ΣΧΟΛΙΟ ΤΟΥ BLOG ΙΣΤΟΡΙΑ-ΤΕΧΝΕΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Όταν μιλάμε για το Δαρβίνο, οφείλουμε να έχουμε κατά νου πως με το έργο του έδωσε το τελειωτικό, θανατηφόρο πλήγμα στην αξίωση της Εκκλησίας να παρεμβαίνει στα Επιστημονικά πράγματα, μέσω του «Δόγματος της διπλής Αλήθειας» [για το συγκεκριμένο υπάρχουν πολλές κατατοπιστικές αναρτήσεις στο blog ΙΣΤΟΡΙΑ-ΤΕΧΝΕΣ-ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ].Επίσης, αν και επιστημονικά δήλωνε αγνωστικιστής, ως προς τη γνώμη του για τη θρησκεία, την έδωσε και έμπρακτα μην μπαίνοντας στην Εκκλησία κατά τη διάρκεια της κηδείας της κόρης του. Βέβαια, αξίζει να επισημάνουμε εμφατικά πως ο όρος «Φονταμενταλισμός» έχει χριστιανική καταγωγή από ακραίους κι επιθετικούς (θεωρία & πράξη) Προτεστάντες, με τρεις δηλωμένους εχθρούς: α) Ισότητα των φύλων (κι απαγόρευση εκτρώσεων), β) τον Κομμουνισμό και γ) την απαγόρευση διδασκαλίας της θεωρίας του Δαρβίνου!. Όταν αργότερα, τα συντριπτικά ευρήματα κατέστησαν τις θέσεις του Δαρβίνου μη αμφισβητίσημες,η Εκκλησία στην προσπάθειά της να στρογγυλέψει τις αιχμές της θεωρίας του & να την εγκολπώσει όσο το δυνατόν πιο ανώδυνα, εκπόνησε τη θεωρία του «Ευφυούς σχεδιασμού»! Δηλαδή, υπάρχει μεν εξέλιξη των ειδών, αλλά οφείλεται στο ότι ο Θεός την είχε σχεδιάσει εξαρχής να γίνει. Τέλος, ας είμαστε υποψιασμένοι, γιατί η Εκκλησία (κυρίως Προτεσταντικοί κ’ δευτερευόντως Καθολικοί κύκλοι) χρηματοδοτεί πλουσιοπάροχα το πείραμα του Cern (βλέπε αναρτήσεις στο blog: (ΜΙΑ ΓΝΩΜΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΙΡΑΜΑ ΤΟΥ CERN και το ενδιαφέρον της Εκκλησίας από Δ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ) Ο λόγος είναι πως αν «αποδειχτεί» τι συνέβη τα χιλιοστά των χιλιοστών του δευτερολέπτου μετά τη δημιουργία του σύμπαντος, συνεπαγωγικά καταλήγουμε πως υπήρχε δημιουργία του σύμπαντος και με αυτήν την έννοια ξανανοίγει από την πίσω πόρτα και μάλιστα ενισχυμένο το Δόγμα και η θεϊκή παρέμβαση στη δημιουργία του κόσμου.

 2) Karl Marx & Friedrich Engels – Το Κομμουνιστικό Μανιφέστο

Στην δεύτερη θέση Το Μανιφέστο του Κομμουνιστικού Κόμματος που αποτελεί ένα από τα πλέον διαδεδομένα κείμενα της σοσιαλιστικής- κομμουνιστικής φιλολογίας και μπορεί να χαρακτηριστεί πλέον ένα κλασικό πολιτικό κείμενο. Γράφτηκε από τον Κάρλ Μάρξ και τον Φρίντριχ Ένγκελς, από τα τέλη του 1874 μέχρι τις αρχές του 1848. Θεωρείται από τους ιδεολογικούς συνοδοιπόρους του ως ένα θεωρητικό κείμενο για την Καπιταλιστική και την Σοσιαλιστική κοινωνία, αλλά ταυτόχρονα και οδηγός για δράση, οδηγός για την προλεταριακή επανάσταση που θα ανατρέψει την κυριαρχία της Αστικής τάξης και θα εγκαθιδρύσει μιαν αταξική κοινωνία.

ΣΧΟΛΙΟ ΤΟΥ BLOG ΙΣΤΟΡΙΑ-ΤΕΧΝΕΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Όταν μιλάμε για τον Κ. Μαρξ, οφείλουμε να έχουμε κατά νου πως Φιλοσοφικά είναι ο «πατέρας» του Διαλεκτικού Υλισμού. Αποτελεί ίσως την μεγαλύτερη προσωπικότητα των Νέων Χρόνων που και μόνο η αναφορά του ονόματός του προκαλεί φόρτιση, είτε αρνητική, είτε θετική. Στο σύνολο του έργου του, βασίστηκε το μεγαλύτερο κοινωνικό πείραμα του 20ου αιώνα, καθώς αναγνωρίζεται ως Θεμελιωτής της Κομμουνιστικής ιδεολογίας.

Στο blog υπάρχει θέμα με αναφορά στην Μεγάλη Γαλλική Επανάσταση σε συνδυασμό με τα συμπεράσματα του Μαρξ από το έργο του «Η 18η Μπρυμαίρ του Λουδοβίκου Βοναπάρτη».

3) William Shakespeare – Τα Άπαντα

Εδώ δεν μας τα λένε καλά οι κ.κ. της Βρετανικής Ακαδημίας. Ενώ μιλούν για βιβλία, στον δικό τους, τον Σαίξπηρ, έβαλαν «Τα άπαντα», σαν να λένε ότι δεν μπόρεσαν να βρουν ένα και μόνο ένα βιβλίο του, που να άσκησε παγκόσμια επιρροή. Εν πάση περιπτώσει ο αγαπημένος Γουίλιαμ βρέθηκε στην τρίτη θέση με το σύνολο του έργου του. Ποιητής και θεατρικός συγγραφέας θεωρείται ευρέως ως ο σημαντικότερος συγγραφέας που έγραψε στην αγγλική γλώσσα και ένας από τους σημαντικότερους δραματουργούς παγκοσμίως. Συχνά αποκαλείται εθνικός ποιητής της Αγγλίας ενώ τα σωζόμενα έργα του, συμπεριλαμβανομένων και ορισμένων συνεργασιών, αποτελούνται από περίπου 38 θεατρικά έργα, 154 σονέτες, δύο μεγάλα αφηγηματικά ποιήματα και πολλά άλλα ποιήματα. Τα έργα του έχουν μεταφραστεί στις περισσότερες γλώσσες του κόσμου. Τα έργα του διαπνέονται από μία βαθιά κατανόηση της ανθρώπινης φύσης και παραμένουν επίκαιρα. Η επίδρασή του, ειδικότερα στην Αγγλική λογοτεχνία, θεωρείται τεράστια.

ΣΧΟΛΙΟ ΤΟΥ BLOG ΙΣΤΟΡΙΑ-ΤΕΧΝΕΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Περισσότερες πληροφορίες για τον Σαίξπηρ

α) Κατηγορία: Ιστορία της Ευρωπαϊκής Λογοτεχνίας:

α-1) Η ΑΝΑΔΕΙΞΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ: ΜΠΑΡΟΚ, ΚΛΑΣΙΚΙΣΜΟΣ, ΚΟΜΜΕΝΤΙΑ ΝΤΕ ΛΑ ΑΡΤΕ (μέσα 16ου-αρχές 18ου)

β) Κατηγορία με εργασίες/άρθρα/αφηγήματα του Δ. Κωνσταντίνου:

β-1) Ο. ΣΑΙΞΠΗΡ- Ο ΠΟΛΥΔΙΑΣΤΑΤΟΣ (μια προσπάθεια προσέγγισης από Δ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ)

β-2) Ο. Σαίξπηρ-Καλντερόν: H ζωή είναι όνειρο-Άμλετ-Βασιλιάς Ληρ-ΑΝΆΛΥΣΗ από Δ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

4) Πλάτωνας – Πολιτεία

Στην 4η θέση Η Πολιτεία (ή Περί δικαίου), που είναι ένα από τα γνωστότερα έργα του Πλάτωνα, και γράφτηκε περίπου το 380 π.Χ, ολοκληρώθηκε γύρω στα 374 π.Χ. κι έχει ασκήσει μεγάλη επιρροή τόσο στη φιλοσοφία όσο και στην Πολιτική θεωρητική. Στην Πολιτεία, ο Σωκράτης και άλλοι εξέχοντες Αθηναίοι και ξένοι συζητούν τη σημασία της δικαιοσύνης και εξετάζουν κατά πόσο είναι πιο ευτυχισμένος ένας δίκαιος άνθρωπος από έναν άδικο, κατασκευάζοντας μια φανταστική πολιτεία, την Καλλίπολη, με φιλόσοφους-βασιλείς. Επίσης, συζητείται η φύση του φιλόσοφου, ή «Περί Ιδεών» θεωρία του Πλάτωνα, η διαμάχη ανάμεσα στη φιλοσοφία και την ποίηση και η αθανασία της ψυχής. Το 380 π.Χ όλα αυτά…

ΣΧΟΛΙΟ ΤΟΥ BLOG ΙΣΤΟΡΙΑ-ΤΕΧΝΕΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Περισσότερες πληροφορίες για τον Πλάτωνα

α) Κατηγορία: Φιλοσοφία:

α-1) ΕΥΡΩΠΗ: ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ: ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΕΝΝΟΙΩΝ ΤΟΥ «ΦΙΛΟΣΟΦΟΥ ΒΑΣΙΛΙΑ» ΤΟΥ ΠΛΑΤΩΝΑ, ΤΟΥ «ΠΟΛΙΤΗ» ΤΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ κ ΤΟΥ «ΠΟΛΙΤΗ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ»ΤΩΝ ΣΤΩΙΚΩΝ κ ΠΙΘΑΝΕΣ ΑΝΤΑΝΑΚΛΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΝΝΟΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΜΑΣ απο Δ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

α-2) ΕΥΡΩΠΗ: ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ: ΠΛΑΤΩΝΑΣ-Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΙΔΩΝ-ΤΑ ΕΠΙΤΕΥΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΡΩΙΜΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ

5) Immanuel Kant – Κριτική του Καθαρού Λόγου

Πέμπτο το βιβλίο του Ιμμάνουελ Καντ, που θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους στοχαστές και φιλοσόφους όλων των εποχών. Τον χαρακτηρίζει η αυτόνομη σκέψη, απαλλαγμένη από τις υπαγορεύσεις και της προκαταλήψεις της έξωθεν πολιτικής εξουσίας. Το έργο του Καντ επέχει θέση συνδετικού κρίκου μεταξύ του Ορθολογισμού και του Εμπειρισμού, φιλοσοφικών ρευμάτων-παραδόσεων του 18ου αιώνα. Είχε, επιπροσθέτως, αποφασιστική επίδραση στο κίνημα του Ρομαντισμού και στη φιλοσοφία του Γερμανικού Ιδεαλισμού του 19ου αιώνα. Το έργο του αποτέλεσε επίσης σημείο εκκίνησης για πολλούς φιλοσόφους του 20ου αιώνα.

ΣΧΟΛΙΟ ΤΟΥ BLOG ΙΣΤΟΡΙΑ-ΤΕΧΝΕΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Περισσότερες πληροφορίες για τον Καντ

α) Κατηγορία: Φιλοσοφία:

α-1) ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ: ΧΕΓΚΕΛ κ’ ΚΑΝΤ: ΣΥΓΚΛΙΣΕΙΣ κ ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΘΕΣΕΙΣ ΤΩΝ 2 ΦΙΛΟΣΟΦΩΝ ΠΕΡΙ ΗΘΙΚΗΣ κ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ από Δ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

α-2) ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ: ΙΜΜΑΝΟΥΕΛ ΚΑΝΤ: Η ΚΟΡΥΦΩΣΗ ΤΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΤΟΝ ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟ κ Ο ΥΠΕΡΒΑΤΟΛΟΓΙΚΟΣ ΙΔΕΑΛΙΣΜΟΣ

Έφυγε από τη ζωή η Αρλέτα

Πηγή: enikos.gr
και aftodioikisi.gr

Την τελευταία της πνοή, σε ηλικία 72 ετών, άφησε πριν από λίγο η γνωστή τραγουδοποιός Αρλέτα.

Η Αρλέτα νοσηλευόταν τους τελευταίους μήνες στην εντατική του νοσοκομείου «Αγία Όλγα», καθώς είχε υποστεί εγκεφαλικό επεισόδιο παράλληλα με έμφραγμα.

«Ήδη έχω κερδίσει τρεις φορές τον “κύριο” που λέγεται θάνατος, τι να πω, νομίζω ότι μάλλον έχουν σωθεί οι φορές μου. Το ότι ζω αυτή τη στιγμή μάλλον είναι θαύμα», είχε πει η ίδια σε συνέντευξή της στον Νοέμβριο του 2016.

Τον θάνατό της ανακοίνωσε μέσω της επίσημης ιστοσελίδας της στο facebook, η αγαπημένη της φίλη και γνωστή επίσης τραγουδοποιός Σάννυ Μπαλτζή, αφιερώνοντάς της ένα συγκινητικό μήνυμα:

Η μοναδική μας Αρλέτα έφυγε πριν λίγο ήρεμα και τρυφερά όπως έζησε. Καλό ταξίδι αγαπημένη μου, ερήμωσε ο κόσμος μας.

“Ακόμα κι αν φύγεις
για το γύρο του κόσμου…
θα είμαστε πάντα μαζί
Και δε θα σου λείπω
γιατί θα `ναι η ψυχή μου
το τραγούδι της ερήμου
που θα σ’ ακολουθεί…”

Η Αρλέτα (Αργυρώ-Νικολέτα Τσάπρα) γεννήθηκε στην Αθήνα και σπούδασε ζωγραφική στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών. Ξεκίνησε τη δισκογραφική της καριέρα την δεκαετία του 1960 συμμετέχοντας στο λεγόμενο νέο κύμα της ελληνικής μουσικής. Στα πρώτα της δισκογραφικά βήματα συνεργάστηκε με αρκετούς γνωστούς συνθέτες, όπως ο Γιάννης Σπανός, ο Μάνος Χατζιδάκις, και ο Μίκης Θεοδωράκης.

Το 1981 ηχογράφησε τον πρώτο δίσκο με δικό της υλικό (Ένα Καπέλο με Τραγούδια). Το 1984 και το 1985 γνώρισε μεγάλη επιτυχία με τραγούδια, τα οποία της έγραψαν ο συνθέτης Λάκης Παπαδόπουλος και η στιχουργός Μαριανίνα Κριεζή στους δίσκους «Περίπου» και «Τσάι Γιασεμιού».

Κάποιες από τις μεγάλες της επιτυχίες είναι: «Μια Φορά Θυμάμαι», «Τα Μικρά Παιδιά», «Το Λέει Και Το Τραγούδι», «Ο Λύκος», «Το Τραγούδι Της Δραχμής», «Καφενείο», «Σερενάτα», «Έρχεται Κρύο», «Τσάι Γιασεμιού», «Τα Ήσυχα Βράδια», «Batida de Coco», «Μπαρ το Ναυάγιο», «Λεωφορείο το 2″. Το 1997 κυκλοφόρησε το βιβλίο «Από πού πάνε για την Άνοιξη» με κείμενα, στίχους, σχέδια και ζωγραφιές της.

Kikujiro Fukushima: «Ήθελα πάντα να φτάνω όσο πιο βαθιά μπορούσα»…

Ο φωτογράφος που υποσχέθηκε σε έναν ψαρά να εκδικηθεί τον όλεθρο της Χιροσίμα (6 Αυγούστου 1945)

χιροσιμα6-1050x700

Πηγή: toperiodiko.gr
Μετάφραση*: Δημήτρης Χατζημαρινάκης, φωτογράφος – Εικαστικά + Άλλα, Πορτρέτα – 05/08/2016

Ίσως να μην καταλαβαίναμε τίποτε από το τι σήμαινε η ρίψη της ατομικής βόμβας στη Χιροσίμα αν δεν την βλέπαμε αποτυπωμένη σε φωτογραφίες. Ο Kikujiro Fukushima ήταν ένας φωτογράφος που θέλησε να αποτυπώσει την σκληρότητα της επίθεσης πάνω στο ανθρώπινο σώμα και να καταδείξει έτσι την επίθεση των Αμερικανών και την ανυπαρξία στήριξης των θυμάτων από την ιαπωνική κυβέρνηση. Συνέχισε μέχρι το τέλος της 95χρονης ζωής του, το 2015, να φωτογραφίζει την αδικία και τα κινήματα αμφισβήτησης αρνούμενος οποιαδήποτε έστω και τυπική στήριξη από το ιαπωνικό κράτος που τον καταδίωξε. Το παρακάτω άρθρο γράφτηκε από τον δημοσιεύτηκε στους New York Times στις 2 Ιανουαρίου 2014. Την μετάφραση έκανε ο Δημήτρης Χατζημαρινάκης, φωτογράφος.

Η ζωή του Kikujiro Fukushima απογειώθηκε, όταν υποσχέθηκε στον 43χρονο, τότε, Sugimatsu Nakamura — έναν ψαρά που ήταν σοβαρά άρρωστος από τις επιπτώσεις της ατομικής βόμβας — να εκδικηθεί το βομβαρδισμό της Χιροσίμα.

Ο Kikujiro Fukushima ήταν ωρολογοποιός, εθελοντής κοινωνικός λειτουργός και φωτογράφος. Οι δυο άνδρες συναντήθηκαν το 1952. Τα δύο πρώτα χρόνια ο Fukushima ενώ ήθελε να φωτογραφίσει τον Nakamura, ήταν επιφυλακτικός, ώσπου μια μέρα ο Nakamura, γονατιστός και με δάκρυα στα μάτια άρχισε να τον παρακαλεί για να πάρει εκδίκηση για την ατομική βόμβα. «Ναι, αλλά πως;» τον ρώτησε ο Fukushima. «Πάρτε φωτογραφίες τον πόνο μου και δώστε την ευκαιρία στον κόσμο να γνωρίσει πόσο φοβερό ήταν αυτό που έκαναν.».

Ο Nakamura ήταν θυμωμένος όχι μόνο για τη βομβιστική επίθεση των Αμερικανών, αλλά και για την αναλγησία της ιαπωνικής κυβέρνησης, η οποία αρνήθηκε να παράσχει την κατάλληλη φροντίδα στα θύματά της. Ο Fukushima αυτόν τον θυμό τον καταλάβαινε πολύ καλά. Είχε υπηρετήσει στον ιαπωνικό στρατό, που στάθμευε στη Χιροσίμα μέχρι και μία εβδομάδα πριν από τους βομβαρδισμούς, όταν μετατέθηκε για να προετοιμαστεί για μια αποστολή αυτοκτονίας. Οι περισσότεροι από τους συντρόφους του, που έμειναν πίσω, σκοτώθηκαν.

χιροσιμα1

Ο Nakamura πέθανε το 1967, αλλά ο όρκος του Fukushima στον άρρωστο ψαρά καθοδηγεί την μετέπειτα σταδιοδρομία του, όπου πλέον φωτογραφίζει άτομα που αγωνίζονται κατά της κοινωνικής αδικίας. Αποθανατίζει τις κοινωνικές αναταραχές της δεκαετίας του 1960 και του 1970, φωτογραφίζοντας φοιτητές και φεμινιστικά κινήματα, αντιπολεμικές διαδηλώσεις και τη βιομηχανική ρύπανση. Μάλιστα καταφέρνει να διεισδύσει στις Δυνάμεις Αυτοάμυνας της Ιαπωνίας, υποσχόμενος στον επικεφαλής των δημοσίων υποθέσεων, ότι ευχαρίστως θα δώσει δωρεάν εικόνες, αν του δοθεί πρόσβαση.

Ο ίδιος έλεγε: «Αν η κυβέρνηση και οι εταιρείες εν γνώσει τους εξαπατούν το λαό με το να παραβλέπουν ή να καταργούν τους νόμους, τότε και οι φωτογράφοι μπορούν να τους παραβαίνουν, προκειμένου να αποκαλύψουν την αλήθεια που κρύβεται.».

χιροσιμα5

Για τρία χρόνια, φωτογραφίζει το Πολεμικό Ναυτικό, το Στρατό και τη Στρατιωτική Ακαδημία, δίνοντάς τους φωτογραφίες που χρησιμοποιούσαν για δημόσιες σχέσεις. Όλο αυτό το διάστημα βέβαια, φωτογράφιζε στρατιωτικά μυστικά, και κάποια στιγμή χωρίς άδεια, δημοσιεύει στο περιοδικό «Exposé», το «Αποχαιρετισμός στα όπλα». Λίγο μετά τη δημοσίευση, ξυλοκοπείται βάναυσα από έναν άγνωστο που τον περιμένει κρυμμένος έξω από το σπίτι του στο Τόκιο. Λίγες εβδομάδες αργότερα, ένας άλλος άγνωστος του χαράζει με αιχμηρό αντικείμενο το πρόσωπό. Ένας εμπρηστής καίει το σπίτι του, ενώ εκείνος απουσιάζει, αλλά ευτυχώς η κόρη του Noriko μεταφέρει έγκαιρα τα αρνητικά του σε ασφαλές μέρος.

Αυτή δεν ήταν η πρώτη φορά που η φωτογραφία του Fukushima γινόταν γι’ αυτόν μια προσωπική υπόθεση. Η δεκαετία που περνάει από τη φωτογράφηση του Nakamura τον συγκλονίζει τόσο που τον οδηγεί σε ένα άσυλο για τρεις μήνες με νευρικό κλονισμό. Το 1960, χωρίζει τη σύζυγό του και μετακομίζει στο Τόκιο για να γίνει επαγγελματίας φωτορεπόρτερ.

χιροσιμα3

Εργάζεται ως επί το πλείστον πάνω σε δικά του προσωπικά, φωτογραφικά σχέδια, και ποτέ δεν θεώρησε τον εαυτό του καλό φωτογράφο. «Ο καλός επαγγελματίας φωτογράφος πάει στα δημοφιλή γεγονότα, βγάζει όμορφες φωτογραφίες και δημοσιεύει ωραία spreads στα περιοδικά για να εξελιχτεί και να προχωρήσει. Εγώ ήμουν πολύ αργός και ντροπαλός, αλλά όταν αφιερωνόμουν σε κάτι, κανείς δεν μπορούσε να με αποσπάσει απ’ αυτό, ήθελα πάντα να φτάνω όσο πιο βαθιά μπορούσα, αυτός είναι κι ο λόγος που έχω καταλήξει σήμερα μ’ αυτές τις φωτογραφίες που κανείς άλλος δεν έχει.».

Όταν η ιαπωνική οικονομία άκμασε το 1980 και οι άνθρωποι θέλησαν να ξεχάσουν τις δύσκολες στιγμές του πολέμου και των μεταπολεμικών χρόνων, οι πολιτικά φορτισμένες φωτογραφίες του Fukushima δεν ήταν πια στη μόδα. Έτσι άρχισε να σχεδιάζει κοσμήματα για να πληρώνει τους λογαριασμούς του. Αυτό ήταν κάτι που το είχε ξανακάνει. Αμέσως μετά τον πόλεμο — παντρεμένος τότε, με τρία παιδιά — για να συντηρεί την οικογένειά του εργαζόταν ως ωρολογοποιός. Αυτός ήταν και ο λόγος που κατέληξε στη Χιροσίμα, την οποία επισκέπτονταν αρκετές φορές το μήνα για να αγοράζει ανταλλακτικά.

Το 1946, με αφορμή άρθρο κάποιας εφημερίδας για το πώς το χορτάρι είχε αρχίσει να αναπτύσσεται στο σημείο όπου η βόμβα είχε πέσει, πηγαίνει και φωτογραφίζει τα πρώτα ερείπια της πόλης, ενώ παράλληλα εργάζεται ως εθελοντής κοινωνικός λειτουργός. Φωτογραφίζει τα ορφανά, τις χήρες και τους ηλικιωμένους οι οποίοι έμειναν μόνοι μετά τη βομβιστική επίθεση, δίνοντας τις φωτογραφίες του στις τοπικές αρχές, ώστε να μπορούν να συγκεντρώνουν χρήματα και να τους βοηθούν.

χιροσιμα2

Δεκαετίες αργότερα, το 1982, ως ένας υπό δυσμένεια φωτορεπόρτερ, εγκαταλείπει τη φωτογραφία και το Τόκιο. Απογοητευμένος από τον περίσσιο υλισμό της πρωτεύουσας, μετακομίζει στο Katashima, ένα έρημο νησί στη Γιαμαγκούτσι.

«Δεν είχα χρήματα, γι’ αυτό και αποφάσισα να πάω σ’ ένα μέρος που δεν θα τα χρειαζόμουν. Έζησα εκεί για τρία χρόνια και στη συνέχεια μεταφέρθηκα σε ένα κοντινό νησί, όπου έζησα άλλα δεκαπέντε.».

Το 1987, η προσωπική του μοίρα και πάλι διασταυρώνεται με εκείνη του έθνους, όταν μαθαίνει πως έχει καρκίνο του στομάχου και, ενώ αυτός αναρρώνει, η επιδείνωση της υγείας του αυτοκράτορα Χιροχίτο κυριαρχεί σαν είδηση στα ΜΜΕ.

Ο Fukushima ως παραπλανημένος νέος από την πλύση εγκεφάλου, είχε υποστηρίξει την αυτοκρατορία κατά τη διάρκεια του πολέμου. Ο ίδιος και οι συμμαθητές του είχαν οδηγηθεί να πιστεύουν ότι σκοτώνοντας πολλούς εχθρούς και παθαίνοντας για τον αυτοκράτορα ήταν η υψηλότερη τιμή. Τώρα, πιστεύει πως πολλοί από τους συμμαθητές του αναγκάστηκαν να πεθάνουν για τον αυτοκράτορα, ο οποίος δεν λογοδότησε ποτέ για τις φρικαλεότητες του πολέμου. Έτσι αποφάσισε να κάνει μια αναδρομική έκθεση με τίτλο «Ευθύνη του Αυτοκράτορα», που ήταν ιδιαίτερα επικριτική για το ρόλο του Χιροχίτο στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Η έκθεση ήταν επιτυχής, αλλά ο ίδιος έλαβε απειλές κατά της ζωής του. Έτσι, ως πράξη αμφισβήτησης και περιφρόνησης όλων αυτών, έκανε το φέρετρό του από φθηνό κόντρα πλακέ, και το έβαλε έξω απ’ το σπίτι του.

Τώρα στα 92 χρόνια, ο Fukushima ζει μόνος σε ένα διαμέρισμα στο Yanai με το σκύλο του Roku. Κάνει μόνος τα ψώνια του και μαγειρεύει τρία γεύματα την ημέρα. Αρνείται να λάβει εθνική σύνταξη, λέγοντας ότι δεν μπορεί να δεχτεί χρήματα από τον εχθρό του που τόσα χρόνια έχει αγωνιστεί εναντίων του. Επίσης δεν δέχεται χρήματα από τα παιδιά του. Έτσι βγάζει τα προς το ζην γράφοντας για περιοδικά.

Kikujiro-Fukushima

Νιώθοντας ότι η επίσημη ιστορία της μεταπολεμικής Ιαπωνίας έχει περάσει πλέον από την κολυμπήθρα του Σιλωάμ, κατέθεσε τη δική του εκδοχή. Ο τρίτος τόμος της αυτοβιογραφίας του, «Η μεταπολεμική Ιαπωνία που κανείς δεν φωτογράφησε», δόθηκε στη δημοσιότητα στις αρχές του 2013.

Συνεχίζει να φωτογραφίζει τους κατοίκους της Iwaishima, σ’ ένα μικρό ψαροχώρι στη Γιαμαγκούτσι, οι οποίοι διαμαρτύρονται για το προτεινόμενο πυρηνικό εργοστάσιο εδώ και τρεις δεκαετίες. Ταξίδεψε στη Φουκουσίμα τον Σεπτέμβριο του 2011 για να φωτογραφίσει την πυρηνική κρίση, έξι μήνες μετά το σεισμό και το τσουνάμι που προκάλεσαν βιβλική καταστροφή.

fukusima

Έχοντας βαθιά επίγνωση του γεγονότος, ότι δηλαδή αυτός είναι ίσως ο μόνος δημοσιογράφος που έχει γνωρίσει τόσο την επαύριον της Χιροσίμα όσο και της Φουκουσίμα, γράφει ένα βιβλίο με τίτλο «Από τη Χιροσίμα στη Φουκουσίμα».

«Και οι δύο ήταν πυρηνικές κρίσεις, αν και διαφορετικές», θα πει. «Η κρίση της Χιροσίμα προκλήθηκε από τη βόμβα που έριξε ο εχθρός κατά τη διάρκεια του πολέμου. Η κρίση της Φουκουσίμα, αν και αρχικά προκλήθηκε από το σεισμό και το τσουνάμι, δεν ήταν πραγματικά φυσική καταστροφή. Προκλήθηκε από την πυρηνική βιομηχανία της Ιαπωνίας της οποίας τα συμφέροντα βρίσκονται περισσότερο στο οικονομικό κέρδος και όχι στην ασφάλεια του Ιαπωνικού λαού. Στη Χιροσίμα, έχω φωτογραφήσει ανθρώπους που πέθαιναν. Στη Φουκουσίμα, φαινόταν όλα φυσιολογικό, αλλά κανείς δεν ξέρει σε βάθος χρόνου τι θα προκύψει.».

Ρωτήθηκε ποιο θα ήταν το επόμενο θέμα που θα ήθελε να φωτογραφήσει και εκείνος απάντησε: «Ζητάτε από έναν παππού 92 χρόνων να συνεχίσει να αγωνίζεται; Αυτό είναι αδύνατον, πώς μπορώ να φωτογραφίσω με ένα τόσο αδύναμο σώμα;» Και ξαφνικά: «Με την ευκαιρία να σας ρωτήσω, μήπως τυχαίνει να γνωρίζεται μια καλή μικροσκοπική κάμερα point and shoot;»…

Kikujiro-Fukushima2

* Πηγή: http://lens.blogs.nytimes.com

Τι πράγμα είναι ο πόλεμος;

Δυο άγνωστες επιστολές
Αϊνστάιν – Φρόιντ

Πηγή: antokleidi.com

Τι πράγμα είναι ο πόλεμος; Ρωτάει ο Αϊνστάιν και απαντάει ο Φρόιντ.

Η αλληλογραφία έγινε πριν 72 ακριβώς χρόνια. Βρισκόταν ο κόσμος στα πρόθυρα του Δεύτερου Παγκόσμιου Πολέμου. Και δεν είχαν περάσει πολλά από τον πρώτο. Η αγωνία των σημερινών ανθρώπων του πλανήτη είναι η ίδια – όπως και τότε. Ο πόλεμος που ετοιμάζεται με ταχείς ρυθμούς, θα ξεσπάσει; Η πλάστιγγα φαίνεται πως κλείνει προς το Ναι – παρά τις προσεπικλήσεις όλων για Ειρήνη.

Δημοσιεύουμε παρακάτω αυτό το σπάνιο κείμενο, που είναι σαν να γράφεται σήμερα. Τόσο αίμα που πότισε και ποτίζει τον πλανήτη, δεν έβαλε μυαλό στους απανταχού στρατοκράτες. Η ιστορία των επιστολών Αϊνστάιν – Φρόιντ ξεκινάει το 1931, όταν η Διαρκής επιτροπή Γραμμάτων και Τεχνών της Κοινωνίας των Εθνών, κάλεσε το Διεθνές Ινστιτούτο Μορφωτικής Συνεργασίας, να φροντίσει για μια ανταλλαγή επιστολών, μεταξύ των εκπροσώπων της πνευματικής ζωής της εποχής, με θέματα που θα μπορούσαν να χρησιμεύσουν στην Κοινωνία των Εθνών και στη ζωή γενικότερα. Ανάμεσα στους πρώτους που ρωτήθηκαν ήταν και ο Άλμπερτ Αϊνστάιν, ο οποίος ανέφερε το όνομα του Φρόιντ. Η σύντομη αλληλογραφία μεταξύ Αϊνστάιν και Φρόιντ έγινε το καλοκαίρι του 1932 και δημοσιεύθηκε στο Παρίσι στις αρχές του 1933 με τίτλο «Η δυσκολία του πολιτισμού». Οι δύο άνδρες πρόβλεπαν το τέλος της Κοινωνίας των Εθνών – που επήλθε. Τώρα ο ΟΗΕ κατάντησε ενεργούμενο των ΗΠΑ, ένας οργανισμός για τα μάτια και για να ευλογήσει – όταν έρθει η ώρα, την έναρξη του Πολέμου.

Πότσδαμ, 30 Ιουλίου 1932,

Αγαπητέ, κύριε Φρόιντ, η πρόταση που μου έγινε από την Κοινωνία ίων Εθνών και από το Διεθνές Ινστιτούτο πνευματικής συνεργασίας, του Παρισιού, να καλέσω δηλαδή ένα πρόσωπο της αρεσκείας μου σε μια ελεύθερη ανταλλαγή απόψεων, με θέμα ένα οποιοδήποτε πρόβλημα από μένα διαλεγμένο, μου προσφέρει την καλοδεχούμενη ευκαιρία να συνομιλήσω μαζί σας, αντιμετωπίζοντας μια ερώτηση, η οποία φαίνεται στην σημερινή κατάσταση του κόσμου, η πιο επείγουσα απ’ όλες όσες αντιμετωπίζει ο πολιτισμός:

Η ερώτηση είναιΥπάρχει ένας τρόπος για να ελευθερωθούν οι άνθρωποι από το κακό πεπρωμένο του πολέμου;

Τώρα πια είναι γνωστό, ότι με την πρόοδο της σύγχρονης επιστήμης, η απάντηση στην ερώτηση αυτή είναι ζήτημα ζωής και θανάτου για τον πολιτισμό, που ξέρουμε, και όμως, παρ’ όλη την καλή θέληση που υπάρχει, καμιά προσπάθεια λύσης δεν έχει οδηγήσει σε κάτι το συγκεκριμένο. Μια και δεν έχω εθνικιστικές προκαταλήψεις, βλέπω προσωπικά ένα απλό τρόπο να αντιμετωπισθεί η εξωτερική δηλαδή ή οργανωτική άποψη του προβλήματος: τα κράτη θα δημιουργήσουν μια νομοθετική και δικαστική εξουσία, αρμοδιότητα της οποίας θα είναι να αντιμετωπίζει όλες τις συγκρούσεις που θα δημιουργούνται μεταξύ τους. Σήμερα όμως απέχουμε πάρα πολύ από να διαθέτουμε μια υπερκρατική οργάνωση, μια οργάνωση υπερεθνική που θα μπορεί να εκδίδει αποφάσεις και να επιβάλει με την βία την εκτέλεση των αποφάσεων αυτών.

Έτσι λοιπόν φτάνω στο πρώτο μου αξίωμα:

Η επιδίωξη της διεθνούς ασφαλείας συνεπάγεται το ότι κάθε κράτος θα πρεπει να απαρνηθεί μέσα σε ορισμένα όρια, την ελευθερία των ενεργειών του, δηλαδή την κυριαρχία του, είναι φανερό πέρα από οποιαδήποτε αμφιβολία, ότι δεν υπάρχει άλλος δρόμος να πετύχουμε μια μέτρια ασφάλεια.

Η αποτυχία των προσπαθειών που έγιναν τα τελευταία δέκα χρόνια προς την κατεύθυνση αυτή, μας οδηγεί στο συμπέρασμα, χωρίς ούτε σκιά αμφιβολίας, ότι εδώ ενεργούν ισχυροί ψυχολογικοί παράγοντες, οι οποίοι παραλύουν τις προσπάθειες. Μερικοί από τους παράγοντες αυτούς είναι οφθαλμοφανείς. Η δίψα της εξουσίας της κυρίαρχης τάξης βρίσκεται σε κάθε κράτος σε αντίθεση με τον οποιοδήποτε περιορισμό της εθνικής κυριαρχίας. Η μεγάλη αυτή επιθυμία για πολιτική εξουσία, συμφωνεί με τις φιλοδοξίες εκείνων, που αναζητούν μόνον χρηματικά και οικονομικά οφέλη. Σκέφτομαι κυρίως την μικρή αλλά και αποφασιστική εκείνη ομάδα, που με δραστηριότητα σε κάθε κράτος και αδιαφορώντας για οτιδήποτε βλέπει στον πόλεμο, δηλαδή στην κατασκευή και στην πώληση των όπλων, μόνο μία ευκαιρία εξυπηρετήσεως των προσωπικών συμφερόντων και της προσωπικής δύναμης.

Είναι δυνατόν η μειοψηφία αυτή να υποτάσσει στις επιθυμίες της την λαϊκή μάζα, η οποία από τον πόλεμο θα έχει μόνο βάσανα και ζημίες; Μια εύκολη απάντηση θα ήταν, ότι η μειοψηφία εκείνων που κάθε φορά βρίσκονται στην εξουσία, έχει στα χέρια της τα σχολεία και τον τύπο και επί πλέον τις θρησκευτικές οργανώσεις. Αυτό της επιτρέπει να οργανώνει και να κατευθύνει τα αισθήματα των μαζών μετατρέποντάς τα σε όργανα της πολιτικής της.

Ούτε όμως η απάντηση αυτή δίνει μια ολοκληρωτική λύση και ταυτόχρονα προκαλεί την επόμενη ερώτηση: Πώς είναι δυνατόν η μάζα να εγκαταλείπει τον εαυτό της στα μέσα που αναφέραμε πιο πάνω, να γίνεται έξαλλη και να οδηγείται στο ολοκαύτωμα; Είναι δυνατόν να δώσουμε μια απάντηση:

Επειδή ο άνθρωπος έχει μέσα του την τάση για μίσος και για καταστροφή. Σε ομαλούς καιρούς το πάθος του αυτό μένει κρυμμένο και ξεπροβάλλει μόνο σε εξαιρετικές περιστάσεις. Είναι όμως αρκετά εύκολο να το ερεθίσουμε και να το ανεβάσουμε στο ύψος μια συλλογικής ψύχωσης;

Φτάνουμε έτσι στην τελευταία ερώτηση: Είναι δυνατόν να κατευθύνουμε την ψυχολογική ανάπτυξη των ανθρώπων έτσι που να γίνουν ικανοί για αντίσταση στην ψύχωση του μίσους και της καταστροφής; Στο σημείο αυτό δεν σκέφτομαι μόνο ας ακαλλιέργητες μάζες. Η πείρα μας διδάσκει άτι ευκολότερα η λεγάμενη «διανόηση» υποχωρεί στις καταστρεπτικές αυτές προτροπές, επειδή ο διανοούμενος δεν έχει άμεση επαφή με την χοντροφτιαγμένη πραγματικότητα, αλλά την ζωή στην ευκολότερη και συνοπτική μορφή της, στη μορφή της τυπωμένης σελίδας.

Καταλήγοντας: Μίλησα μέχρι τώρα μόνο για πολέμους ανάμεσα σε κράτη, δηλαδή για διεθνείς συγκρούσεις. Έχω, όμως, απόλυτη συναίσθηση του γεγονότος, ότι το επιθετικό ένστικτο ενεργεί και με άλλες μορφές και σε άλλες περιπτώσεις. Σκέφτομαι τους εμφυλίους πολέμους, που κάποτε οφείλονταν στον θρησκευτικό φανατισμό και σήμερα σε κοινωνικούς παράγοντες ή ακόμη στην καταπίεση των φυλετικών μειονοτήτων.

Ξέρω ότι στα γραπτά σας μπορούμε να βρούμε άμεσες ή έμμεσες απαντήσεις σ’ όλα τα ερωτηματικά που μας δημιουργεί αυτό το πρόβλημα, το οποίο είναι ταυτόχρονα επείγον και αναπόφευκτο. Θα ήταν, λοιπόν, πάρα πολύ χρήσιμο για όλους εμάς, αν εσείς ασχολούσασταν με το πρόβλημα της παγκόσμιας ειρήνης, σύμφωνα με το πνεύμα των πρόσφατων ανακαλύψεων σας, επειδή κάτι τέτοιο θα μπορούσε να μας δείξει το δρόμο για καινούργιους και αξιόλογους τρόπους ενεργειών.

Με πολλή εγκαρδιότητα, δικός σας,
Άλμπερτ Αϊνστάιν

* * *

(Ακολουθεί η εμπεριστατωμένη απάντηση του Φρόυντ).

Βιέννη, Σεπτέμβριος 1932

Αγαπητέ κ. Αϊνστάιν,

Αρχίζετε τις σκέψεις σας με την σχέση που υπάρχει ανάμεσα στο δίκαιο και τη βία. Πρόκειται σίγουρα για ένα σωστό ξεκίνημα, που θα βοηθήσει την ερευνά μας. Βλέπετε χρησιμοποίησα τη λέξη «βία» και όχι τη λέξη «δύναμη» και ελπίζω να μου επιτρέπεται μια τέτοια αντικατάσταση. Δίκαιο και βία είναι σήμερα για μας όροι αντίθετοι.

Ο ΑΦΕΝΤΗΣ ΤΩΝ ΟΠΛΟΣΤΑΣΙΩΝ

Είναι εύκολο να αποδείξουμε, ότι το ένα προέρχεται από το άλλο και αν ανατρέξουμε στις πρώτες αρχές για να επαληθεύσουμε τον τρόπο με τον οποίο συνέβη, η λύση του προβλήματος παρουσιάζεται χωρίς δυσκολίες Να με συγχωρείτε, αν στη συνέχεια θα μιλήσω για κάτι που είναι γενικά γνωστό σε όλους, σαν να πρόκειται για κάτι το καινούργιο. Η σύνδεση του συνόλου με υποχρεώνει να το κάνω.

Οι συγκρούσεις συμφερόντων μεταξύ των ανθρώπων σε γενικές, λοιπόν, γραμμές, ρυθμίζονται με την βία. Λυτό συμβαίνει σε ολόκληρο το ζωικό βασίλειο, του οποίου ο άνθρωπος αποτελεί μέρος. Γιο τους ανθρώπους βέβαια, πρέπει να προσθέσουμε και τις συγκρούσεις γνώμης, που φθάνουν σε πολύ υψηλά επίπεδα και που φαίνονται να απαιτούν, για το ξεκαθάρισμα τους, μιαν άλλη τεχνική. Πρόκειται, όμως, για μια κατοπινή επιπλοκή. Αρχικά, σε μια μικρή ανθρώπινη ομάδα, η μεγαλύτερη μυϊκή δύναμη αποφασίζει σε ποιόν ανήκει κάτι ή ποιου η θέληση πρέπει να πραγματοποιηθεί.

Σύντομα η μυϊκή δύναμη αυξάνεται ή την αντικαθιστά η χρησιμοποίηση των εργαλείων και έτσι επιβάλλεται όποιος έχει τα καλύτερα όπλα ή όποιος τα χρησιμοποιεί περισσότερο επιδέξια. Με τη δημιουργία των όπλων η διανοητική ανωτερότητα αρχίζει ήδη να παίρνει τη θέση της μυϊκής δύναμης, έστω και αν ο τελικός σκοπός ίου αγώνα παραμένει ο ίδιος. Η υποχώρηση του αντιπάλου επιτυγχάνεται με τον ριζικότερο τρόπο, όταν η βία τον εξαφανίζει τελείως, δηλαδή τον εξοντώνει. Το σύστημα αυτό έχει δυο πλεονεκτήματα, ότι δηλαδή ο αντίπαλος δεν μπορεί να ξαναρχίσει σε άλλη περίπτωση τις εχθροπραξίες και ότι η μοίρα του συμβουλεύει τους άλλους να μην ακολουθήσουν το παράδειγμά του. Πολλές φορές στη θέση της επιθυμίας για φόνο, έρχεται η σκέψη, ότι ο εχθρός μπορεί να χρησιμοποιηθεί σαν δούλος, αν τον τρομοκρατήσουμε αρκετά και τον αφήσουμε ζωντανό.

Στη συνέχεια της επιστολής του προς τον Αϊνστάιν ο Φρόυντ σημειώνει:

ΣΕ ΠΟΙΟΝ ΕΙΝΑΙ ΧΡΗΣΙΜΟΙ ΟΙ ΝΟΜΟΙ:

Τα πράγματα είναι απλά, όσο η κοινότητα αποτελείται μόνο από ένα ορισμένο αριθμό ατόμων με ίση δύναμη. Οι νόμοι καθορίζουν μέχρι ποιου σημείου πρέπει να περιορίζεται η ελευθερία του κάθε ατόμου, όταν θέλει να χρησιμοποιεί τη δύναμή του και έτσι είναι δυνατόν να υπάρχει ασφάλεια στη συλλογική ζωή. Μια τέτοια, όμως, κατάσταση ειρήνης μπορούμε να την σκεφτούμε μόνο θεωρητικά, στην πραγματικότητα τα πράγματα γίνονται πολύπλοκα, επειδή η κοινότητα από την αρχή ήδη περιλαμβάνει στοιχεία με άνιση μυϊκή δύναμη, άνδρες και γυναίκες, γονείς και παιδιά και σαν συνέπεια του πολέμου και της υποταγής νικητές και νικημένους, που μετατρέπονται σε δούλους και σε αφέντες.

Το δίκαιο της κοινότητας γίνεται τότε έκφραση των σχέσεων άνισων δυνάμεων στο εσωτερικό της. Οι νόμοι γίνονται από εκείνους και για κείνους, που κυβερνούν και παραχωρούν ελάχιστα δικαιώματα σε κείνους που έχουν υποταχθεί. Από τότε και στο εξής υπάρχουν στην κοινότητα δύο πηγές ανησυχιών, αλλά ταυτόχρονα και τελειοποίησης του δικαίου. Πρώτα – πρώτα η προσπάθεια αυτού ή εκείνου του κυρίου να ξεφύγει από τους περιορισμούς, που ισχύουν για όλους, να επιστρέφει δηλαδή από το Βασίλειο του δικαίου στο βασίλειο της βίας και σε δεύτερη θέση οι προσπάθειες των υπηκόων να εξασφαλίσουν περισσότερη δύναμη για να αναγνωρισθούν από τον νόμο. Οι αλλαγές αυτές, να ξεφύγουν δηλαδή από το άνισο δίκαιο και να πετύχουν ένα δίκαιο ίσο για όλους.

ΠΟΙΟ ΘΑ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΤΩΝ ΕΘΝΩΝ

Η Βουλιμία των Γάλλων βασιλιάδων, που επιθυμούσαν να μεγαλώσουν τα κτήματά τους σε βάρος των γαιοκτημόνων, δημιούργησε μια Γαλλία ειρηνικά ενωμένη και ανθηρή. Όσο και αν αυτό μπορεί να φανεί παράξενο, πρέπει να παραδεχθούμε, ότι ο πόλεμος δεν θα ήταν ένα ακατάλληλο μέσο για να πετύχουμε την πολυπόθητη αυτή «αιώνια» ειρήνη, επειδή μας επιτρέπει να δημιουργούμε τις τεράστιες εκείνες ενότητες στο εσωτερικό των οποίων μια ισχυρή κεντρική εξουσία κάνει αδύνατους τους άλλους πολέμους. Παρ’ όλ’ αυτά δεν το κατορθώνουμε, επειδή or επιτυχίες των καταχτήσεων, κατά κανόνα δεν διαρκούν πολύ καιρό.

Όσον αφορά την εποχή μας, επιβάλλεται το ίδιο συμπέρασμα, που φθάσατε και σεις από συντομότερο δρόμο. Μια σίγουρη αποτροπή του πολέμου είναι δυνατή μόνον αν οι άνθρωποι συμφωνήσουν στη δημιουργία μιας κεντρικής εξουσίας, στις αποφάσεις της οποίας θα υπόκεινται όλες οι συγκρούσεις των συμφερόντων. Βέβαια η Κοινωνία των Εθνών, σαν ανώτατη εξουσία, δεν έχει μια δική της δύναμη για να επιβάλει τη θέλησή της.

Υπάρχουν βέβαια και άνθρωποι που υποστηρίζουν, ότι μόνο με τη διάδοση των μπολσεβίκικων ιδεών θα σταματήσουν οι πόλεμοι, βρισκόμαστε όμως πολύ μακριά από ένα τέτοιο στόχο, ο οποίος ίσως θα επιτευχθεί μόνο μετά από τρομερούς εμφυλίους πολέμους. Φαίνεται, λοιπόν, ότι, η προσπάθεια να αντικαταστήσουμε την πραγματική υλική δύναμη με τη δύναμη των ιδεών, για την ώρα είναι κάτι που προορίζεται για την αποτυχία.

ΤΑ ΣΦΑΛΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ

Φοβάμαι πως θα κάνω κατάχρηση του ενδιαφέροντος σας μια και σας ενδιαφέρει περισσότερο η πρόληψη του πολέμου και λιγότερο οι δικές μου θεωρίες. Παρ’ όλ’ αυτά, θα ήθελα να μιλήσω ακόμη λίγο για την καταστροφική μας τάση, η οποία είναι λιγότερο γνωστή απ’ ότι θα απαιτούσε η σημασία της. Μετά από λίγη σκέψη φθάσαμε να πιστεύουμε, ότι η τάση απτή βρίσκεται σε λειτουργία μέσα στο κάθε ζωντανό πλάσμα και π φιλοδοξία της είναι να το οδηγήσει στην καταστροφή, να οδηγήσει δηλαδή τη ζωή στην κατάσταση της άψυχης ύλης. Με πολλή σοβαρότητα της κολλάμε το όνομα παρόρμηση θανάτου, ενώ οι ερωτικές μας παρορμήσεις αντιπροσωπεύουν τις προσπάθειες με κατεύθυνση τη ζωή.

Το ζωντανό πλάσμα προστατεύει, για να εκφρασθούμε έτσι, τη δική του ζωή, καταστρέφοντας μιαν άλλη. Ξεκινώντας από τις μυθολογικές απόψεις μας για τις παρορμήσεις, φτάνουμε εύκολα οε μια φόρμουλα καθορισμού των έμμεσων δρόμων, που οδηγούν στον πόλεμο. Αν η τόση γιο πόλεμο είναι καρπός της καταστρεπτικής παρόρμησής μας, τότε θα πρέπει σαν αντίδοτο να χρησιμοποιήσουμε τον έρωτα. Όλα όσα βοηθούν στη δημιουργία αισθηματικών δεσμών, ανάμεσα στους ανθρώπους, πρέπει να ενεργούν εναντίον του πολέμου. Η ψυχανάλυση δεν διστάζει να αντλήσει και έρωτα για αγάπη, επειδή στο σημείο αυτό και η θρησκεία μιλάει για το ίδιο πράγμα: «Αγάπα τον πλησίον σου ως εαυτόν». Είναι κάτι που εύκολα το απαιτούμε, δύσκολα όμως μετατρέπεται σε πράξη.

Είναι, εξ άλλου, γνωστό, ότι οι παρεμβολές της κρατικής εξουσίας και οι απαγορεύσεις της Εκκλησίας, που έχουν για στόχο τη σκέψη, δεν βοηθούν στη δημιουργία ικανών πολιτών. Η ιδανική προϋπόθεση θα ήταν φυσικά μια ανθρώπινη κοινωνία, που θα είχε υποτάξει τις παρορμήσεις της στη δικτατορία της λογικής.

ΠΟΤΕ ΘΑ ΕΙΜΑΣΤΕ ΟΛΟΙ ΕΙΡΗΝΙΣΤΕΣ;

Από τα ψυχολογικά χαρακτηριστικά του πολιτισμού δύο φαίνονται τα χαρακτη­ριστικότερα. Το δυνάμωμα της νόησης και η προς τα μέσα στροφή της επιθετικότητας με τα πλεονεκτήματα, αλλά και τους κινδύνους που συνεπάγεται. Ο πόλεμος έρχεται σε τρομερή επαφή με όλη την ψυχική κατάσταση, που μας επιβάλλει ο πολιτισμός, και έτσι δεν ανεχόμαστε πια τον πόλεμο. Βέβαια για μας τους ειρηνιστές δεν πρόκειται μόνο για μια διανοητική άρνηση, πρόκειται για κάτι που είναι αδύνατον να το ανεχθούμε και από ιδιοσυγκρασία και νομίζω, ότι οι αισθητικοί ξεπεσμοί του πολέμου δεν έχουν σαν άρνησή μας μικρότερο ποσοστό, απ’ ότι έχουν οι ωμότητες του.

Πόσο θα πρέπει να περιμένουν για να γίνουν και οι άλλοι ειρηνιστές; Δεν μπορούμε να το πούμε, ίσως όμως δεν πρόκειται για μια ουτοπιστική ελπίδα. Ποιους δρόμους θα ακολουθήσει ο άνθρωπος για να θέσει τέρμα στον πόλεμο, δρόμους έμμεσους ή άμεσους δεν μπορούμε να το κρίνουμε από τώρα. Στο μεταξύ μπορούμε να πούμε: όλα όσα βοηθούν την πολιτισμένη εξέλιξη, εργάζονται εναντίον του πολέμου.

Σας χαιρετώ εγκαρδίως και σας ζητώ συγγνώμην, αν οι παρατηρήσεις μου σας απογοήτευσαν.

Δικός σας,
Σίγκμουντ Φρόιντ»

 

Νίκολα Τέσλα: ο εφευρέτης του εναλλασσόμενου ρεύματος και της ασύρματης επικοινωνίας

Ο Νίκολα Τέσλα (10 Ιουλίου 1856 – 7 Ιανουαρίου 1943) ήταν Σέρβος εφευρέτης, μηχανολόγος, ηλεκτρολόγος μηχανικός, και ένας από τους σημαντικότερους φυσικούς στην ιστορία της επιστήμης.

Πηγή: LecturesBureau.gr

Πρώτα χρόνια

Γεννημένος στο Σμίλιαν στην περιοχή Λίκα της σημερινής Κροατίας, το οποίο ανήκε στη Σερβική κοινότητα της Αυστριακής Αυτοκρατορίας. Πατέρας του ήταν ο ορθόδοξος ιερέας του χωριού Σμίλιαν, Μιλούτιν Τέσλα (1819-1879), μητέρα του ήταν η Γκεοργκίνα-Τζούκα Μάντιτς (1822-1892), κόρη ιερέα, ενώ και τα αδέρφια της ήταν μέλη του κλήρου της χώρας. Ο ένας ήταν ο Μητροπολίτης Νίκολα Μάντιτς και ο άλλος ο μοναχός Πέταρ Μάντιτς.

Το όνομα Τέσλα δηλώνει το μικρό τσεκούρι με λεπίδα σε ορθή γωνία προς τη λαβή, ώστόσο, χρησιμοποιείται επίσης για να περιγράψει ένα άτομο με προεξέχοντα δόντια, ένα κοινό χαρακτηριστικό των μελών της οικογένειας Τέσλα. Είχε έναν μεγαλύτερο κατά επτά χρόνια αδελφό , τον Ντάνε Τέσλα, ο οποίος έχασε τη ζωή του, όταν ο Νίκολα ήταν επτά ετών, πέφτοντας από το άλογο ενώ έκανε ιππασία. Ο Νίκολα ζούσε στη σκιά του αδελφού του, ο οποίος αντιμετωπιζόταν από τους γονείς του ως ο πλέον ταλαντούχος και προοριζόταν να ακολουθήσει το παράδειγμα του πατέρα του και των θείων του. Αρκετά χρόνια αργότερα, ο Νίκολα Τέσλα υπέφερε ακόμα από εφιάλτες και ψευδαισθήσεις που σχετίζονταν με το θάνατο του αδελφού του, ενώ εικάζεται πως πολυάριθμες φοβίες και εμμονές που χαρακτήριζαν τον Τέσλα ενδεχομένως ήταν απόρροια του αντίκτυπου που είχε κατά την παιδική του ηλικία η απώλεια του Ντάνε και η προβληματική σχέση με τον πατέρα του. Αν και οι λεπτομέρειες του θανάτου του Ντάνε είναι άγνωστες, βέβαιο θεωρείται πως προκάλεσε μεγάλη θλίψη στην οικογένεια και επηρέασε τη σχέση του Νίκολα με τους γονείς του, οι οποίοι συντετριμμένοι από το θάνατο του Ντάνε αδυνατούσαν να εκτιμήσουν τις ικανότητες του Νίκολα.

Όπως περιγράφει ο ίδιος στην αυτοβιογραφία του, το γεγονός αυτό είχε ως αποτέλεσμα να μεγαλώσει χωρίς αυτοπεποίθηση. Ο Νίκολα από μικρή ηλικία έδειξε πως είχε ζωηρή φαντασία και ενδιαφέρον στις εφευρέσεις ακολουθώντας το παράδειγμα της μητέρας του, έτσι και έμαθε τη γερμανική γλώσσα. Από μικρός ήταν επίσης βιβλιόφιλος καθώς διάβαζε τα περιοδικά που δημοσίευε ποίηση ο πατέρας του και λάτρευε τον Ιούλιο Βερν (1828-1905) και τον Εμίλ Ζολά (1840-1902).

Σπουδές

Το 1863 μετακόμισε με τους γονείς του στο Γκόσπιτς όπου ο Νίκολα έλαβε τη βασική εκπαίδευση και έμαθε τη γερμανική γλώσσα. Το 1870 συνέχισε την εκπαίδευσή του μέχρι το 1873 στο Real Gymnasium στην πόλη Ράκοβατς, κοντά στο Κάρλοβατς (σημερινό Κόρντουν) όπου και έμεινε στο σπίτι της θείας του Στάνκα Μπράνκοβιτς. Εκεί ο καθηγητής του Μάρτιν Σέκουλιτς, μαζί με το συμμαθητή του Ιούλιους Μπαρτόκοβιτς, τον παρότρυναν να ασχοληθεί περισσότερο με τη μελέτη του ηλεκτρομαγνητισμού. Τελικά στις 26 Ιουνίου του έτους 1873 αποφοίτησε με βαθμό «πολύ καλά» και επέστρεψε στη γενέτειρά του όπου προσβλήθηκε από χολέρα.

Χρειάστηκε εννέα μήνες για να αναρρώσει. Την ίδια περίοδο, ανακοίνωσε στον πατέρα του την πρόθεσή του να ακολουθήσει σπουδές μηχανολόγου, παρά την επιθυμία του τελευταίου να γίνει ιερέας. Καθώς ο Τέσλα ήταν σε ηλικία να υπηρετήσει τον Αυστριακό στρατό για τρία χρόνια, ο πατέρας του, από φόβο πως δεν θα μπορούσε να ανταπεξέλθει στη σκληρή στρατιωτική ζωή, τον παρότρυνε να κρυφτεί στα βουνά του Γκόσπς, όπου έμεινε για εννέα μήνες μέχρι το καλοκαίρι του 1875. Με δεδομένο πως μέλη της οικογένειας του πατέρα του ήταν υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι, θεωρείται πιθανό πως κατάφεραν με την επιρροή τους να εξασφαλίσουν πως δεν θα υπηρετούσε τη θητεία του.

Κατά τη διάρκεια της παραμονής του στα βουνά, ο Τέσλα συνέλαβε δύο ευφάνταστες ιδέες οι οποίες, αν αδύνατο να υλοποιηθούν στην πράξη, θεωρούνται ενδεικτικές της οικουμενικότητας των εφευρέσεών του. Η πρώτη αφορούσε ένα υποθαλάσσιο δίκτυο σωλήνων που θα επέτρεπε τη γρήγορη αποστολή αλληλογραφίας και δεμάτων από τη μία ήπειρο στην άλλη, και η δεύτερη ένα στάσιμο δακτύλιο κατά μήκος του ισημερινού που θα επέτρεπε τους χρήστες του να μεταβαίνουν, χωρίς να μετακινούνται, σε διαφορετικά σημεία της Γης καθώς αυτή θα περιστρεφόταν ως προς το δακτύλιο.

Με προσπάθειες του πατέρα του εξασφάλισε υποτροφία από τη Στρατιωτική Περιφέρεια του Κάρλοβιτς για την Ανώτατη Πολυτεχνική Σχολή του Γκρατς. Άλλες τρεις παρόμοιες σχολές βρίσκονταν στη Βιέννη, στο Μπρνο και στην Πράγα. Στη σχολή , ο Τέσλα παρακολούθησε μαθήματα γεωμετρίας, θεωρητικής και πειραματικής φυσικής, ολοκληρωτικού λογισμού, καθώς και αναλυτικής χημείας, βοτανικής, οπτικής, γαλλικών και αγγλικών. Δείχνοντας υπερβολικό ζήλο, εργαζόταν πολλές ώρες την ημέρα έχοντας άριστες επιδόσεις.

Η παρακολούθηση των διαλέξεων του καθηγητή Πεσλ έδωσε το έναυσμα να καταπιαστεί με την πρόκληση της ανάπτυξης ενός κινητήρα με χρήση εναλασσόμενου ρεύματος , η οποία θα απασχολούσε τον Τέσλα τα επόμενα χρόνια. Έχοντας ολοκληρώσει το πρώτο έτος σπουδών του, επισκέφτηκε την οικογένειά του στο Γκόσππς. Ο πατέρας του έδειξε μικρό ενδιαφέρον για τις επιδόσεις του στη σχολή και τον παρότρυνε να παραμείνει στο Γκρόσπς, γεγονός που προκάλεσε ρήξη στις σχέσεις τους. Οι προθέσεις του Μιλοόυτιν Τέσλα ήταν στην πραγματικότητα αγνές, καθώς χωρίς να το γνωρίζει ο Νίκολα Τέσλα, με επιστολή τους προς τον πατέρα του, οι καθηγητές του είχαν εκφράσει φόβους για την υγεία του εξαιτίας της υπέρμετρης αφοσίωσής του στις σπουδές του.

Ο σχεδόν μοναστικός τρόπος ζωής του αποτελούσε αντικείμενο χλευασμού εκ μέρους των συμφοιτητών του και μέχρι το τέλος του δεύτερου έτους σπουδών του ο Τέσλα, αντιδρώντας, στράφηκε στην άσωτη ζωή και τη χαρτοπαιξία. Κατά τη διάρκεια του τρίτου έτους σπουδών του σταμάτησε να παρακολουθεί μαθήματα και όπως μαρτυρούν τα αρχεία της σχολής του, την άνοιξη του 1878 δεν βρισκόταν μεταξύ των εγγεγραμμένων φοιτητών με αποτέλεσμα να διακοπεί η υποτροφία του. Δεν αποφοίτησε ποτέ από την σχολή του Γκρατς. Μετά από μία ανεπιτυχή προσπάθεια να εξασφαλίσει νέα υποτροφία για να συνεχίσει τις σπουδές του στη Βιέννη ή στο Μπρνο, εγκαταστάθηκε στο Μάρμπουργκ της σημερινής Σλοβενίας όπου εργάστηκε για μικρό χρονικό διάστημα ως μηχανικός. Εκεί τον επισκέφτηκε ο πατέρας του, ο οποίος προσπάθησε ανεπιτυχώς να τον πείσει να επιστρέψει στην οικογένειά του και να συνεχίσει πιθανώς τις σπουδές του στην Πράγα. Μερικές εβδομάδες αργότερα, ο Τέσλα συνελήφθη στο Μάριμπορ και οδηγήθηκε πίσω στο Γκόσπς υπό αστυνομική συνοδεία. Ο Μίλουτιν Τέσλα πέθανε τον Απρίλιο του 1879, απογοητευμένος από την τροπή των γεγονότων.

Αποφασισμένος να ακολουθήσει την επιθυμία του πατέρα του, ο Τέσλα γράφτηκε τον Ιανουάριο του 1880 στο γερμανόφωνο Πανεπιστήμιο του Καρόλου της Πράγας έχοντας αρχικά οικονομική στήριξη από τους θείους του, Πέταρ και Πάλβε Μάντιπς. Ένα χρόνο αργότερα, και ενώ δεν ήταν πλέον δυνατό να τον συντηρεί η οικογένειά του, αποφάσισε να εγκαταλείψει την Πράγα χωρίς να αποκτήσει κάποιο πτυχίο, και εγκαταστάθηκε στη Βουδαπέστη.

Αρχή της σταδιοδρομίας του

Ο Τέσλα επέλεξε τη Βουδαπέστη καθώς εκείνη την περίοδο ο Τιβαντάρ Πούσκας, γόνος αριστοκρατικής οικογένειας, είχε εξασφαλίσει άδεια από τον Τόμας Έντισον για τη δημιουργία ενός τηλεφωνικού κέντρου στη Βουδαπέστη υπό την επίβλεψη του αδελφού του, Φέρεντς Πούσκας. Καθώς η χρηματοδότηση και οι εργασίες για την εγκατάστασή του δεν είχαν ολοκληρωθεί, ο Τέσλα προσελήφθη τελικά ως τεχνικός σχεδιαστής στο Κεντρικό Γραφείο της Ουγγαρίας αποκτώντας πολύτιμη εμπειρία.

Όταν λίγους μήνες μετά εγκαταστάθηκε τελικά το τηλεφωνικό κέντρο της Βουδαπέστης, ο Φέρεντς Πούσκας προσέλαβε τον Τέσλα, ο οποίος κατάφερε να υλοποιήσει αρκετές βελτιώσεις στον εξοπλισμό του κέντρου ενώ όπως ο ίδιος μαρτυρά στην αυτοβιογραφία του τελειοποίησε και έναν τηλεφωνικό ενισχυτή, τον οποίο όμως δεν κατοχύρωσε ως ευρεσιτεχνία. Στην αυτοβιογραφία του, ο Τέσλα καταγράφει πως στη Βουδαπέστη αντιμετώπισε ένα σοβαρό νευρικό κλονισμό, τον οποίο ξεπέρασε με τη βοήθεια του συνεργάτη και στενού φίλου του Anthony Szigeti.

Μετά την πώληση του τηλεφωνικού κέντρου από τον Πούσκας, προσελήφθη στην Ηλεκτρική Εταιρεία Έντισον (societe Electrique Edison) με έδρα το Ιβρύ (σημερινό Ιβρύ-σιρ-Σεν), στα περίχωρα του Παρισιού. Ήδη από το 1881 είχε εγκατασταθεί στη Γαλλία ο στενός συνεργάτης του Έντισον, Τσαρλς Μπάτσελορ, ιδρύοντας τρεις εταιρείες: την Compagnie Continentale Edison (υπεύθυνη για τον έλεγχο των ευρεσιτεχνιών), τη Societe Industrielle & Commerciale (υπεύθυνη για την κατασκευή του εξοπλισμού) και τη Societe Electrique Edison (υπεύθυνη για την εγκατάσταση συστημάτων). Ήταν η πρώτη φορά που ο Τέσλα ήρθε σε άμεση επαφή με το έργο του Έντισον και απέκτησε βαθύτερη γνώση και εμπειρία γύρω από τις γεννήτριες και τους κινητήρες.

Σύντομα ξεχώρισε για τις ικανότητές του, έχοντας μάλιστα ένα πλούσιο θεωρητικό επιστημονικό υπόβαθρο σε αντίθεση με περισσότερους υπαλλήλους του Έντισον, ενώ ανέπτυξε έναν αυτόματο ρυθμιστή για τα δυναμό του Έντισον, προκαλώντας τον ενθουσιασμό του προέδρου της Ηλεκτρικής Εταιρείας, Λουί Ρο. Τον Οκτώβριο του 1883 ανέλαβε να επισκευάσει τον ηλεκτρικό σταθμό του Στρασβούργου στον οποίο σημειώθηκε έκρηξη κατά την επίσκεψη του Γερμανού Κάιζερ Γουλιέλμου Α΄. Εκεί του δόθηκε επίσης η ευκαιρία να πραγματοποιήσει επιτυχημένα πειράματα πάνω στην ιδέα του για έναν κινητήρα εναλλασσόμενου ρεύματος. Οι προσπάθειές του εντούτοις να εξασφαλίσει οικονομική στήριξη για την εφεύρεσή του στέφθηκαν με αποτυχία. Ο Τέσλα επέστρεψε στο Παρίσι το Φεβρουάριο του 1884. Την άνοιξη του ίδιου έτους, ο Μπάτσελορ του πρότεινε να εργαστεί στην επιχείρηση του Έντισον στη Νέα Υόρκη.

Η.Π.Α.

Ο Τέσλα έφτασε στη Νέα Υόρκη τον Ιούνιο του 1884 με το πλοίο Satumia στα 28 του χρόνια. Αμέσως συναντήθηκε με τον Έντισον, ο οποίος του ανέθεσε την πρώτη του δουλειά: να επισκευάσει τη γεννήτρια του ατμοπλοίου «Όρεγκον» (S. S. Oregon). Με μια ομάδα βοηθών και δουλεύοντας κατά τη διάρκεια της νύκτας, ο Τέσλα κατάφερε να θέσει τις γεννήτριες του πλοίου σε λειτουργία εντυπωσιάζοντας τον Έντισον και κερδίζοντας την εμπιστοσύνη του. Δύο ημέρες μετά την άφιξή του, ο Τέσλα ξεκίνησε να εργάζεται στο κατάστημα μηχανικών εργασιών του Έντισον. Οι σχέσεις των δύο ανδρών δεν ήταν ποτέ ιδιαίτερα θερμές.

Ο Έντισον ήταν άνθρωπος πρακτικός και βασιζόταν περισσότερο στην εργατικότητα και στις εμπειρίες του, σε αντίθεση με τον Τέσλα που ήταν ένας άνθρωος με ιδανικά, διανοούμενος και περισσότερο θεωρητικός. Ακόμα είχαν διαφωνίες στο αντικείμενο της εργασίας τους καθώς ο Έντισον ήταν υποστηρικτής της χρήσης του συνεχούς ρεύματος, κυρίως για πρακτικού λόγους και για ζητήματα ασφαλείας, ενώ ο Τέσλα υποστήριζε τη χρήση του εναλλασσόμενου ρεύματος. Στο διάστημα που εργάστηκε στο εργαστήριό του, ο Τέσλα επανασχεδίασε τις γεννήτριες του Έντισον βελτιώνοντας την απόδοσή τους και είχε σημαντική συμβολή στην ανάπτυξη ενός συστήματος λαμπτήρων τόξου. Απογοητευμένος από το γεγονός πως το σύστημα που σχεδίασε δεν τέθηκε τελικά σε εφαρμογή, αλλά και επειδή ποτέ δεν ανταμοίφθηκε οικονομικά για τις πολύτιμες συνεισφορές του πέρα από τον μισθό του που έφτανε τα 18 δολάρια την εβδομάδα, παραιτήθηκε περίπου έξι μήνες μετά την έναρξη της συνεργασίας του με τον Έντισον.

Ο Τέσλα μετά από κάποιες αποτυχημένες ενέργειες βρίσκει νέο χρηματοδότη για τα πειράματα του το 1887. Ο νέος χρηματοδότης ήταν ο διευθυντής της τηλεγραφικής εταιρείας Western Union Α. Μπράουν, ο οποίος του έστησε το εργαστήριό του, λίγα τετράγωνα πιο πάνω από το εργαστήριο του Έντισον, στην οδό Liberty στον αριθμό 89. Τον Οκτώβριο του 1887 η πατέντα του με το όνομα Πολυφασικό Σύστημα Τέσλα κατοχυρώθηκε στην Αμερικανική Επιτροπή Ευρεσιτεχνιών. Το 1888 ο Τέσλα έδωσε μια διάλεξη με θέμα «Το Νέο Σύστημα Κινητήρων και Μετατασχηματισμών Εναλλασσόμενου Ρεύματος», στο Αμερικάνικο Ινστιτούτου Ηλεκτρομηχανικής, η οποία έδωσε το έναυσμα στον βιομήχανο Τζώρτζ Γουέστινχάουζ (1846-1914) να συνεργαστεί μαζί του.

Ο Έντισον με τον χρηματοδότη του Μόργκαν άνοιξαν μέτωπο δυσφήμισης εναντίον του Τέσλα και των χρηματοδοτών του Γουέστινχάουζ και Μπράουν και ειδικά ο τελευταίος πούλησε στις φυλακές Σινγκ-Σινγκ το σχέδιο κατασκευής και λειτουργίας της ηλεκτρικής καρέκλας με εναλλασσόμενο ρεύμα του Τέσλα.

Η διοίκηση συμφώνησε και το 1890 έπειτα από πολλές επαναλήψεις εκτέλεσαν τον πρώτο κατάδικο στην ηλεκτρική καρέκλα, τον Γουίλιαμ Κέμλερ. Στη συνέχεια ο Γουέστινχάουζ αντιμετώπιζε οικονομικά προβλήματα και δεν μπόρεσε να καταβάλει την αμοιβή του Τέσλα, ο οποίος όμως συνέχιζε να δουλεύει αφιλοκερδώς για αυτόν. Την ίδια στιγμή η εταιρεία του Μόργκαν, Thompson Huston άνθιζε και εξαγόρασε την General Electric του Έντισον, η οποία συνεχίζει να υφίσταται μέχρι σήμερα με την ίδια ονομασία.

Η κορύφωση της δόξας και η προσπάθεια χαρακτηρισμού του ως τρελού

Το 1924 ο Τέσλα ισχυρίστηκε ότι εφηύρε την περιβόητη «ακτίνα θανάτου», ένα υπερόπλο ικανό να καταστρέψει μεγάλες εκτάσεις δηλαδή έως και 10.000 αεροπλάνα σε απόσταση 200 μιλίων, ενώ επίσης ισχυρίστηκε ότι αυτό ήταν υπεύθυνο για την έκρηξη στη Τουγκούσκα, φυσικά οι δημοσιογράφοι και ο επιστημονικός κόσμος τον περιγέλασαν ενώ μέχρι σήμερα οι μελετητές εντάσσουν αυτή την εφεύρεση στο τομέα των ανεξήγητων φαινομένων και γεγονότων. Σήμερα η προσπάθεια αποκρυπτογράφησης μέρους των θεωριών και ανακαλύψεων του Τέσλα γίνεται με συστήματα όπως το Haarp.Το 1926, όταν έγινε 70 χρονών, τα πανεπιστήμια Βελιγραδίου και του Ζάγκρεμπ τον εξέλεξαν ως επίτιμο διδάκτορα.

Το τέλος του Τέσλα

Από το 1936 έως το θάνατό του το FBI παρακολουθούσε τις συνομιλίες και τις κινήσεις του Τέσλα φοβούμενοι ότι είχε αναπτύξει φιλικές σχέσεις με την σταλινική Σοβιετική Ένωση. Το 1937 ένα αμάξι τον χτύπησε σπάζοντάς του αρκετά πλευρά και κλονίζοντας σοβαρά την υγεία του. Εδώ αξίζει να σημειώσουμε ότι ο Νίκολα Τέσλα είχε να αρρωστήσει από τα 30 του χρόνια, όπως δήλωνε ο ίδιος, ο οποίος πίστευε ότι για αυτό «φταίνε» τα πειράματά του. Το κράτος της Γιουγκοσλαβίας, μετά το ατύχημά του, του έβγαλε ισόβια σύνταξη.

Το 1941, με την επέκταση του ναζισμού στην Ευρώπη και τον αναβρασμό του παγκοσμίου πολέμου, ο Τέσλα ήθελε να κατασκευάσει ένα «νέο» υπερόπλο για να σώσει την πατρίδα του. Τελικά πέθανε το 1943 στις 7 του Γενάρη αλλά τον βρήκαν νεκρό δύο μέρες μετά γιατί είχε κρεμάσει, όπως έκανε πάντα, στην πόρτα του δωματίου του την επιγραφή «Μην ενοχλείτε, εργάζομαι».

Υστεροφημία

Ο Τέσλα είναι κυρίως γνωστός για τις επαναστατικές του συνεισφορές στους κλάδους του ηλεκτρισμού και του μαγνητισμού στα τέλη του 19ου και τις αρχές του 20ου αιώνα. Οι ανακαλύψεις και η θεωρητική εργασία του αποτέλεσαν τη βάση για την εφαρμογή του σημερινού συστήματος εναλλασσόμενου ρεύματος. Εφευρέσεις όπως τα πολυφασικά συστήματα διανομής ισχύος και ο κινητήρας εναλλασσόμενου ρεύματος συνετέλεσαν στην εκδήλωση της Δεύτερης Βιομηχανικής Επανάστασης. Η μονάδα της έντασης του μαγνητικού πεδίου στο SI, το Τέσλα, ονομάστηκε προς τιμή του στο Γενικό Συνέδριο Μέτρων και Σταθμών του Παρισιού το 1960. Εκτός από τη δουλειά του στον ηλεκτρομαγνητισμό και τα συστήματα ισχύος, ο Τέσλα λέγεται ότι έχει συνεισφορές και στη θεμελίωση της ρομποτικής, του τηλεχειρισμού, στην ανάπτυξη του ραντάρ και της επιστήμης υπολογιστών, όπως και στην επέκταση της βαλλιστικής, της πυρηνικής και θεωρητικής φυσικής. Το 1943 το Ανώτατο Δικαστήριο των Ηνωμένων Πολιτειών τον αναγνώρισε σαν τον εφευρέτη της ασύρματης επικοινωνίας. Ο Τέσλα ισχυριζόταν, μέσα σε όλες τις άλλες θεωρίες του, ότι το 2035 η μόλυνση του νερού θα είναι πολύ χαμηλή, τα ποσοστά δημητριακών πολύ υψηλά, αναδάσωση όλων των καμένων και άνυδρων περιοχών και εκμετάλλευση των πηγών ενέργειας με τρόπο φιλικό για το περιβάλλον.

Σύγχρονοι μελετητές του έργου του τον έχουν αποκαλέσει «τον άνθρωπο που εφηύρε τον Εικοστό Αιώνα» και «προστάτη άγιο του σύγχρονου ηλεκτρισμού».